Iris

Het samenlevingscontract: wat kun je er mee?

In een samenlevingscontract regel je alle juridische en praktische zaken als je gaat samenwonen. Feiteljk is het een overeenkomst tussen jou en je partner. Je maakt hierin afspraken over financiën, woning, inboedel en wat er gebeurt op het moment dat je uit elkaar gaat of een van beiden overlijdt.

In de wet staat geen speciale regeling voor het samenlevingscontract. Dat betekent bijvoorbeeld dat na beëindiging van het samenlevingscontract geen alimentatie verschuldigd is tussen de (ex) partners, tenzij je dat in het samenlevingscontract afspreekt. Het is puur een overeenkomst tussen jou en je partner. Je bent dan ook geheel vrij in de onderwerpen die je wilt regelen.

Wat staat er in een samenlevingscontract?
Je kunt van alles afspreken in een samenlevingsovereenkomst. De volgende onderwerpen staan er vrijwel altijd in:

  • Kosten van de huishouding
  • Verdeling van bezittingen (inboedel)
  • Verdeling van inkomsten
  • Pensioenafspraken
  • Alimentatie-afspraken
  • Verblijvingsbeding

Kosten van de huishouding
Als je gaat samenwonen heb je niet ieder een eigen huishouden meer, maar heb je één gezamenlijke huishouding. In een samenlevingscontract maak je afspraken hoe deze kosten moeten worden verdeeld, dus wie voor welk deel bijdraagt aan deze kosten.

Wat zijn kosten van de huishouding?
Onder kosten van de huishouding wordt meestal verstaan de kosten van de woning (huur of hypotheek), gas/water/licht, verzekeringen voor de woning, levensonderhoud enz. De kosten om het huishouden draaiende te houden.

Je kunt samen kiezen wie voor welk deel moet bijdragen aan de kosten van huishouding, je bent daarin geheel vrij. In het samenlevingscontract wordt vrijwel altijd gekozen voor of een 50/50 verhouding of een verdeling naar evenredigheid van beide inkomens.

Inboedel
Stellen die gaan samenwonen hebben beiden vaak al een inboedel of in ieder geval hun eigen spullen. Op het moment dat je gaat samenwonen ontstaat er één huishouden en één inboedel. Dit is vaak een combinatie van spullen van beide partners. Veel stellen willen in zo’n geval duidelijk hebben welke spullen van wie zijn. In een samenlevingscontract kun je hier afspraken over maken.

Verdeling van inkomsten
Beide partners moeten (zie boven) bijdragen aan de kosten van huishouding (op de door de partners samen gekozen manier) uit zijn of haar inkomsten. Al het inkomen wat daarna overblijft, na het voldoen van de kosten van de huishouding, is in principe voor diegene die het inkomen heeft verdiend.

Kinderen
Als de ene partner minder verdient dan de andere partner onstaat er een situatie dat de ene partner (die veel verdient) veel eigen vermogen opbouwt en de andere partner (die minder verdient)  minder. Het verschil in inkomen tussen beide partners kan verschillende oorzaken hebben.

Een situatie waarbij dit verschil vaak ontstaat is als er kinderen worden geboren en een van de partners minder gaat werken om voor de kinderen te zorgen. De partner die niet minder gaat werken en dus een hoger inkomen heeft, kan in de loop der tijd veel sparen terwijl de partner die voor de kinderen zorgt en om die reden minder is gaan werken dit niet kan. Als je hier geen afspraken over maakt, dan kan het zijn dat als je uit elkaar gaat, de partner die voor de kinderen heeft gezorgd met lege handen achterblijft.

Pensioen
Pensioen is niet het eerste waar je aan denkt als je gaat samenwonen. Toch is het goed om erover na te denken en dit vast te leggen in het samenlevingscontract. We kennen in Nederland ouderdomspensioen en partnerpensioen (nabestaandenpensioen).

Ouderdomspensioen krijg je op het moment dat je met pensioen gaat. Partnerpensioen is het pensioen dat je opbouwt voor je partner op het moment dat je zelf komt te overlijden. Dit wordt ook vaak nabestaandenpensioen genoemd. Voor beiden kun je een regeling opnemen in je samenlevingscontract.

Voorbeeld
Eef en Bas gaan samenwonen en willen graag dat het bij overlijden goed voor elkaar geregeld is. In hun samenlevingsovereenkomst hebben ze opgenomen dat ze elkaar zullen aanmelden bij hun pensioenfonds voor het partnerpensioen. Beide pensioenfondsen vragen om een bij de notaris opgemaakte en ondertekende samenlevingsovereenkomst. Pas nadat de aanmelding bij de pensioenfondsen is gedaan hebben ze het nabestaandenpensioen daadwerkelijk geregeld.

Alimentatie-afspraken
Als echtgenoten/geregistreerde partners gaan scheiden dan regelt de wet automatisch dat de partner die dit nodig heeft aanspraak kan maken op alimentatie. Voor samenwoners geldt dit niet. Als je uit elkaar gaat dan heb je dus geen recht op partneralimentatie (de kinderen hebben wel recht op kinderalimentatie als je samen kinderen hebt).

Als je wel wilt dat er recht is op alimentatie dan kun je hier een regeling voor opnemen in het samenlevingscontract. Hoe deze regeling er uit moet zien is geheel aan jou en je partner zelf. Je kunt hierbij aansluiten bij de regeling die geldt voor echtgenoten/geregistreerde partners. Dit houdt in dat volgens een rekenkundig model wordt gekeken of er alimentatie verschuldigd is, en zo ja hoeveel. Dit is met name het geval als de ene partner (veel) meer verdient dan de andere.

Verblijvingsbeding en/of overnamebeding
Als je in het samenlevingscontract iets wilt regelen voor als een van beide partners overlijdt dan moet dat door middel van een verblijvingsbeding en/of overnamebeding.

Verblijvingsbeding
Met een verblijvingsbeding regel je dat gezamenlijke bezittingen na het overlijden naar de andere (langstlevende) partner gaan. Met een verblijvingsbeding gaat het volledige eigendom van de bezittingen over naar de langstlevende partner, dus niet alleen het gebruik van de bezittingen. Je kunt daarbij wel bepalen dat de langstlevende partner deze bezittingen overneemt tegen een vergoeding.

Overnamebeding
Naast een verblijvingsbeding kun je ook een overnamebeding opnemen. Het overnamebeding gaat juist over bezittingen die privé zijn. Na het overlijden kan door middel van het overnamebeding de andere (langstlevende) partner deze privébezittingen tegen vergoeding overnemen.

Tags: , ,
Categories: Blog.